Trang chủ Blog Giúp con giảm “ăn vạ”

Giúp con giảm “ăn vạ”

98
1
trẻ ăn vạ
trẻ ăn vạ

Cơn ăn vạ của trẻ rất thường xuyên xảy ra, đặc biệt là ở trẻ mới biết đi và trẻ mầm non. Đây chính là cách thức để các em đối phó với những cảm xúc bực tức của mình. Mọi chuyện sẽ dễ dàng hơn nếu bạn hiểu những cảm xúc của con và tránh hoặc hạn chế những tình huống khiến con nổi cơn ăn vạ.

Cơn ăn vạ là gì?

Cơn ăn vạ của trẻ xảy ra theo đủ các kiểu, đủ các dạng.

Chúng có thể là những cơn ăn vạ, thất vọng kinh khủng và hành vi hoàn toàn bất ngờ – khi con bạn ‘giận quá mất khôn’.

Bạn có thể nhìn thấy trẻ em khóc, hét, chân tay cứng lại, ưỡn lưng, đá, vật người xuống, vùng vằng hoặc bỏ chạy. Trong một số trường hợp, trẻ em nín thở, nôn mửa, đập phá đồ vật hoặc trở nên hung dữ mỗi khi nổi cơn ăn vạ.

Tại sao cơn ăn vạ xảy ra

Cơn ăn vạ rất thường xảy ra ở trẻ em từ 1-3 tuổi.

Lý do là vì ở tuổi này kỹ năng giao tiếp xã hội và cảm xúc của trẻ em chỉ mới bắt đầu phát triển.

Trẻ em thường thiếu từ ngữ để diễn tả cảm xúc mạnh của mình. Các em muốn độc lập hơn nhưng lại sợ rời xa cha mẹ.

Vì vậy, cơn ăn vạ là một trong những cách để trẻ em biểu hiện và kiềm chế cảm xúc, và đang cố gắng hiểu hoặc thay đổi những gì đang xảy ra xung quanh.

Trẻ lớn tuổi hơn cũng có thể có cơn ăn vạ. Điều này có thể là là vì các em chưa, hoặc không học được cách diễn đạt hay kiềm chế cảm xúc thích hợp hơn. Hoặc nhiều khi một số trẻ tuổi lớn hơn phát triển khả năng tự tiết chế chậm hơn người khác.

Đối với cả trẻ mới biết đi lẫn trẻ lớn tuổi hơn, có những yếu tố có thể khiến cơn ăn vạ dễ xảy ra hơn:

Tính khí – yếu tố này ảnh hưởng việc các em phản ứng nhanh và mạnh như thế nào với chuyện xảy ra, chẳng hạn như những việc khiến các em bực mình. Những trẻ em dễ bị bực mình, dễ cáu thường dễ nổi giận.

Căng thẳng tâm lý, như đói, mệt mỏi và bị kích thích quá độ – những điều này có thể làm cho các em khó biểu hiện và kiềm chế cảm xúc cũng như hành vi.

Những tình huống mà các em không thể chịu được – ví dụ như một đứa trẻ có thể khó đối phó với việc khi một đứa trẻ lớn tuổi hơn lấy đi món đồ chơi của
mình.

Những cảm xúc mạnh mẽ – lo lắng, sợ hãi, xấu hổ và tức giận có thể quá sức chịu đựng đối với các em.

Tự tiết chế là khả năng hiểu và kiềm chế hành vi và phản ứng. Trẻ em bắt đầu phát triển khả năng này từ khoảng 12 tháng tuổi. Khi con của bạn lớn khôn dần, con sẽ biết tiết chế phản ứng của con nhiều hơn và dịu xuống khi có điều gì đó khiến con cảm thấy bực mình. Kết quả là bạn sẽ thấy ít xảy ra cơn tức giận hơn.

Một số điều bạn có thể làm để giúp giảm cơn ăn vạ

Giúp giảm cơn ăn vạ của con:

♦ Giảm căng thẳng tâm lý cho con. Những lúc con thấy mệt mỏi, đói và bị kích thích quá độ thường dể nổi giận hơn.

♦ Hiểu cảm xúc của con. Nếu biết cảm xúc của con, bạn có thể cảm nhận được khi con sắp có cảm xúc mạnh, sắp nổi giận. Bạn có thể nói về những gì đang xảy ra và giúp con kiềm chế cảm xúc khiến con cảm thấy đỡ bực mình. Bạn cũng có thể phân tâm con mình bằng cách nói tới chuyện khác, hay hướng con tới trò chơi khác để con tạm thời không nghĩ tới chuyện đang tức giận nữa.

♦ Xác định những yếu tố, nguyên dân gây ra cơn tức giận của con. Ví dụ, con bạn có thể sẽ nổi giận trong khi bạn đang đi mua sắm. Bạn có thể dự liệu trước điều này và làm cách khác đi để tránh cơn tức giận của con. Ví dụ, đi mua sắm sau khi con đã ngủ một giấc ngắn và đã ăn một chút ít có lẽ sẽ có lợi hơn là cho con đi mua sắm sau một ngày hoạt động con đang mệt và đói.

♦ Nói chuyện về các cảm xúc với con. Khi con cảm thấy bực mình, bạn hãy khuyến khích con nói tên cảm xúc đó và nguyên nhân. Ví dụ, ‘Có phải con ném đồ chơi đi vì con cảm thấy tức giận vì chơi với nó không được phải không? Con có thể làm gì khác nào?’.

Đôi khi cơn ăn vạ vẫn xảy ra, bất kể bạn làm gì đi nữa nhưng để giảm cơn ăn vạ xảy ra.

Làm gì khi con ăn vạ:

♦ Bạn hãy bình tĩnh (hoặc bạn phải giả vờ bình tĩnh). Nếu cần bạn hãy thư thả. Nếu bạn nổi giận, điều đó sẽ làm cho tình hình trở lên khó khăn hơn cho cả bạn lẫn con của bạn. Nếu bạn cần phải nói chuyện, hãy nói bằng giọng bình tĩnh và ôn tồn, và hành động một cách cố ý, chậm rãi.

♦ Thừa nhận những cảm xúc bực mình của con. Ví dụ như ‘Khi kem lạnh bị rớt ra, con cảm thấy rất bực, phải không?’. Điều này có thể giúp ngăn chặn hành vi vượt ra ngoài tầm kiểm soát và cho con có cơ hội để thiết lập lại cảm xúc.

♦ Đợi cho cơn giật giữ của con chấm dứt. Nhưng luôn ở gần con để con biết bạn đang ở đó và đừng tìm cách lý giải với con hay phân tâm con, vì đã quá muộn khi cơn giận đã bắt đầu.

♦ Hãy chủ động khi cần. Nếu cơn ăn vạ xảy ra vì con muốn một cái gì đó, thì đừng chiều con. Nếu con không muốn làm một điều gì đó, bạn thử đoán. Ví dụ như nếu con bạn không muốn ra khỏi bồn tắm, điều an toàn hơn là bạn tháo nút chặn nước ra thay vì bạn bế nhấc con ra khỏi bồn tắm.

♦ Luôn luôn trước sau như một và bình tĩnh khi bạn đối phó với cơn ăn vạ của con. Nếu lúc thì bạn chiều theo ý con khi con nổi cơn ăn vạ, nhưng lúc thì lại không chiều theo ý con, thì vấn đề có thể sẽ tệ hơn đấy.

Cơn ăn vạ ở trẻ em mầm non và trẻ em ở tuổi sắp đi học

Bạn có thể sử dụng tất cả những lời khuyên ở trên để giúp đối phó với cơn ăn vạ ở trẻ em mầm non và trẻ em ở tuổi sắp đi học.

Ở độ tuổi này, trẻ em cũng có thể hiểu rõ hơn rằng các hành động của chúng có những ảnh hưởng hoặc hậu quả. Điều này có nghĩa rằng quý vị đôi khi có thể sử dụng hậu quả để đối phó với hành vi của con. Ví dụ con đi học và để quên hộp đồ ăn trưa ở nhà, thì tới trường con sẽ bị đói bữa trưa đó và con sẽ nhớ lần sau.

Điều quan trọng nữa là phải bảo đảm rằng bạn không vô tình thưởng cho sự tức giận của con. Ví dụ như nếu con nổi giận vì bạn từ chối mua kẹo nhưng sau đó bạn lại mua kẹo cho con, điều này sẽ làm cho con bạn thấy cơn tức giận đem lại kết quả tốt và lần sau tần suất tức giận có thể tăng lên.

Nếu con có dấu hiệu như bị bệnh tự kỷ, con có thể nổi cơn tức giận thường xuyên hoặc nghiêm trọng hơn. Bạn hãy nhờ những chuyên gia làm việc với con hoặc xin ý kiến.

Cách giúp bạn đối phó với cơn ăn vạ

Đối phó với cơn ăn vạ có thể rất mệt mỏi và căng thẳng tâm lý. Bạn có thể cảm thấy rằng mình cần phải can thiệp để kết thúc cơn ăn vạ ngay. Nhưng nếu con trong môi trường an toàn, bạn nên thư thả trong khi bạn quyết định cách đối phó thế nào.

Dưới đây là một số ý tưởng để giúp bạn giữ bình tĩnh và giữ mọi thứ không vượt quá tầm kiểm soát:

♦ Khi con ngoan, bạn hãy khen ngợi con thật nhiều

♦ Chấp nhận rằng bạn không thể trực tiếp kiểm soát cảm xúc hoặc hành vi của con mình. Bạn chỉ có thể giữ an toàn cho con và dìu dắt hành vi của con để cơn tức giận ít xảy ra hơn trong tương lai.

♦ Chấp nhận rằng phải mất thời gian mới thay đổi được. Con bạn còn rất nhiều thời gian để lớn khôn trước khi cơn tức giận sẽ chấm dứt hẳn. Phát triển và thực hành các kỹ năng tự tiết chế là công việc kéo dài cả đời.

♦ Cẩn thận khi nghĩ rằng con đang cố tình nổi giận hoặc tìm cách chọc tức bạn. Trẻ em không cố tình nổi giận – các em bị vướng thói quen xấu hoặc chỉ vì ngay bây giờ các em không biết cách đối phó với tình hình.

♦ Duy trì óc hài hước của bạn. Nhưng bạn đừng cười khi con đang tức giận – nếu bạn làm thế, con của bạn có thể tưởng rằng nổi giận là sẽ được quý vị chú ý. Nhiều khi con sẽ tức bực hơn nếu con nghĩ rằng quý vị đang chê cười con.

♦ Nếu những người xung quanh khác nhìn bạn như thể chê bai, bạn hãy bỏ qua. Có lẽ họ chưa từng có con hoặc đã có quá lâu rồi và họ đã quên đi có con thì như thế nào.

Đừng đánh giá chính mình vai trò là cha mẹ dựa trên bao nhiêu cơn ăn vạ của con. Hãy nhớ rằng tất cả trẻ em đều ăn vạ. Thay vì vậy, bạn hãy tập trung vào cách bạn đối phó với cơn ăn vạ. Và hãy nhớ rằng bạn chỉ là con người và một trong những yếu tố nuôi dạy con cái là rút kinh nghiệm sau khi phạm sai lầm.

1 BÌNH LUẬN

  1. Con mình hay ăn vạ thôi rồi, đọc bài này xong thấy mình có lỗi quá mình đã chưa biết cách. Cám ơn bạn mình sẽ phải thay đổi cách cư xử và nóng nẩy với con bé.

BÌNH LUẬN

Please enter your comment!
Please enter your name here